Viêm nướu là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị hiệu quả

Tìm hiểu chi tiết về siêu ưu đãi

Viêm nướu (hay còn gọi là viêm nướu lợi) là một trong những bệnh răng miệng phổ biến nhất, có thể gặp ở cả trẻ em và người lớn. Ở giai đoạn đầu, bệnh thường chỉ gây đau nướu nhẹ, sưng đỏ hoặc chảy máu khi chải răng, nên nhiều người chủ quan không điều trị sớm. Tuy nhiên, nếu để kéo dài, viêm nướu răng có thể tiến triển thành viêm nha chu, gây tụt lợi, lung lay và thậm chí mất răng vĩnh viễn.

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO, 2022), có đến 60–80% người trưởng thành trên toàn cầu từng bị viêm nướu ít nhất một lần trong đời. Tại Việt Nam, tỷ lệ này lên đến 70%, đặc biệt cao ở nhóm người từ 25–45 tuổi do thói quen vệ sinh răng miệng chưa đúng cách.

1. Viêm nướu là gì?

Viêm nướu là tình trạng nướu răng (lợi) bị viêm do vi khuẩn trong mảng bám và cao răng gây kích ứng. Khi các vi khuẩn này phát triển, chúng tấn công mô mềm quanh răng, khiến nướu sưng đỏ, đau và dễ chảy máu.

Ở giai đoạn đầu, viêm nướu lợi vẫn có thể hồi phục hoàn toàn nếu được làm sạch mảng bám và điều trị sớm. Nhưng nếu không được can thiệp, bệnh có thể chuyển sang viêm nha chu mạn tính, gây tiêu xương ổ răng – hậu quả là răng lung lay và rụng sớm.

Về bản chất, nướu răng (nuou rang) là mô liên kết bao quanh chân răng, có chức năng bảo vệ răng khỏi vi khuẩn. Khi nướu bị tổn thương, vi khuẩn dễ dàng xâm nhập sâu vào vùng quanh chân răng, tạo thành ổ viêm khó kiểm soát.

2. Nguyên nhân gây viêm nướu răng

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến viêm nướu, nhưng phổ biến nhất vẫn là vệ sinh răng miệng kém. Dưới đây là những yếu tố thường gặp:

• Mảng bám và cao răng: Khi không chải răng đúng cách, mảng bám tích tụ lâu ngày sẽ biến thành cao răng, là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi.
  
• Thay đổi nội tiết tố: Phụ nữ mang thai, dậy thì hoặc trong kỳ kinh nguyệt dễ bị viêm nướu lợi do hormone estrogen tăng cao, khiến nướu nhạy cảm hơn.
  
• Thiếu vitamin C hoặc D: Làm giảm sức đề kháng của nướu, gây chảy máu lợi thường xuyên.
  
• Dùng thuốc lâu dài: Một số thuốc điều trị tim mạch, chống động kinh, hoặc thuốc tránh thai có thể làm nướu sưng phồng.
  
• Hút thuốc lá, uống rượu bia thường xuyên: Gây khô miệng, giảm lưu lượng máu đến nướu, khiến mô nướu yếu và dễ nhiễm trùng.
  
• Bọc răng sứ, trám răng sai kỹ thuật: Khi viền nướu không khít hoặc bị hở, vi khuẩn sẽ tích tụ và gây viêm.

Theo Journal of Clinical Periodontology (2021), những người hút thuốc lá có nguy cơ viêm nướu cao gấp 3 lần so với người không hút, và tốc độ tiêu xương ổ răng nhanh hơn 20%.

3. Dấu hiệu và triệu chứng viêm nướu răng

Nhận biết sớm dấu hiệu viêm nướu giúp bạn chủ động điều trị và ngăn ngừa biến chứng. Các triệu chứng viêm nướu thường gặp gồm:

• Đau nướu, sưng đỏ quanh răng.
  
• Chảy máu khi chải răng hoặc dùng tăm chỉ.
  
• Nướu mềm, sưng phồng, có thể che lấp một phần thân răng.
  
• Miệng có mùi hôi dai dẳng dù đã đánh răng kỹ.
  
• Lợi tụt, làm răng trông dài hơn bình thường.
  
• Cảm giác răng lung lay nhẹ hoặc cắn không khít.

Ở giai đoạn sớm, viêm nướu răng hầu như không gây đau dữ dội nên nhiều người dễ bỏ qua. Tuy nhiên, khi bệnh tiến triển thành viêm nha chu, cơn đau sẽ rõ rệt hơn, đặc biệt khi ăn uống, và răng có thể lung lay, di chuyển vị trí.

4. Viêm nướu có nguy hiểm không?

Nếu được phát hiện sớm, viêm nướu lợi hoàn toàn có thể chữa khỏi bằng việc lấy cao răng và vệ sinh đúng cách. Nhưng nếu để lâu, bệnh có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng:

• Tiêu xương ổ răng: Khi vi khuẩn lan sâu xuống mô nha chu, phần xương nâng đỡ răng bị phá hủy, khiến răng lung lay.
  
• Áp xe nướu: Mủ tụ quanh chân răng, gây đau, sưng má, thậm chí sốt cao.
  
• Hơi thở hôi mãn tính do vi khuẩn kỵ khí sinh mùi khó chịu.
  
• Ảnh hưởng sức khỏe toàn thân: Nhiều nghiên cứu cho thấy, người bị viêm nướu mạn tính có nguy cơ mắc bệnh tim mạch và tiểu đường cao hơn 25–30% vì vi khuẩn miệng có thể đi vào máu.

>> Xem thêm: Thuốc tẩy trắng răng của Mỹ – Hiệu quả thật hay chỉ là quảng cáo?

5. Cách điều trị viêm nướu hiệu quả

Điều trị viêm nướu răng không chỉ dừng ở việc làm giảm sưng đau mà cần loại bỏ hoàn toàn mảng bám vi khuẩn, đồng thời khôi phục mô nướu khỏe mạnh. Việc điều trị bao gồm hai giai đoạn song song: điều trị chuyên sâu tại nha khoa và duy trì vệ sinh tại nhà đúng cách.

5.1. Điều trị viêm nướu tại nha khoa

Phần lớn các trường hợp viêm nướu lợi đều bắt nguồn từ cao răng và mảng bám lâu ngày. Vì vậy, việc điều trị chuyên nghiệp tại phòng nha là bước không thể bỏ qua.

• Lấy cao răng và đánh bóng răng:
  Đây là bước cơ bản và quan trọng nhất trong mọi phác đồ điều trị viêm nướu. Bác sĩ sẽ dùng máy siêu âm chuyên dụng để loại bỏ mảng bám cứng bám chặt quanh cổ răng và dưới viền nướu. Sau đó, bề mặt răng được đánh bóng bằng bột mịn, giúp giảm khả năng tái bám của vi khuẩn.
  Việc này không gây hại men răng mà còn giúp nướu co lại, giảm sưng và chảy máu đáng kể chỉ sau 1–2 ngày.
• Điều trị nướu chuyên sâu (Scaling – Root Planning):
  Với các trường hợp viêm nặng, vi khuẩn có thể lan sâu xuống dưới nướu. Lúc này, bác sĩ sẽ tiến hành cạo túi nha chu và làm sạch gốc răng (root planning). Thủ thuật này giúp loại bỏ mô viêm và cao răng ẩn sâu dưới nướu – nguyên nhân khiến viêm nướu răng tái phát.
  Đây là phương pháp được American Academy of Periodontology đánh giá có hiệu quả cao nhất trong việc ngăn ngừa tiến triển sang viêm nha chu.
• Dùng thuốc kháng sinh và nước súc miệng kháng khuẩn:
  Trong giai đoạn đầu điều trị, bác sĩ thường kê thuốc kháng sinh dạng uống (Amoxicillin, Metronidazole hoặc Azithromycin) kết hợp nước súc miệng chứa Chlorhexidine 0.12–0.2%. Các hoạt chất này có tác dụng ức chế vi khuẩn kỵ khí – nguyên nhân chính gây viêm nướu, đồng thời giảm sưng đau nhanh chóng.
  Tuy nhiên, thuốc chỉ nên dùng trong thời gian ngắn theo chỉ định, tránh lạm dụng vì có thể gây mất cân bằng hệ vi sinh khoang miệng.
• Chiếu laser nha khoa:
  Một số nha khoa hiện đại, trong đó có BeDental, ứng dụng công nghệ laser Gentle Pulse hoặc Diode Laser, giúp làm sạch túi nướu, giảm sưng đau và kích thích tái tạo mô nướu mới. Laser có khả năng diệt khuẩn chính xác mà không làm tổn thương mô lành, đồng thời rút ngắn thời gian hồi phục còn 1/2 so với phương pháp truyền thống.

5.2. Chăm sóc nướu răng tại nhà sau điều trị

Sau khi điều trị, chăm sóc tại nhà đúng cách là yếu tố quyết định thành công lâu dài, giúp nướu phục hồi nhanh và tránh tái phát.

• Vệ sinh răng miệng hàng ngày:
  Đánh răng ít nhất 2 lần/ngày bằng bàn chải lông mềm và kem đánh răng chứa fluoride nhẹ. Đặt bàn chải nghiêng 45 độ, chải nhẹ theo vòng tròn quanh viền nướu để loại bỏ mảng bám.
  Kết hợp chỉ nha khoa hoặc máy tăm nước để làm sạch kẽ răng – nơi bàn chải không tới được.
• Súc miệng và khử khuẩn:
  Súc miệng nước muối sinh lý 0.9% hoặc dung dịch kháng khuẩn chuyên dụng sau mỗi bữa ăn để giảm sưng và diệt khuẩn.
  Tránh nước súc miệng chứa cồn, vì có thể gây khô nướu và kích ứng mô lợi.
• Chế độ dinh dưỡng hợp lý:
  Bổ sung thực phẩm giàu vitamin C, D, canxi, kẽm như cam, bưởi, rau xanh, cá hồi, trứng… giúp tăng sức đề kháng mô nướu, thúc đẩy tái tạo collagen.
  Hạn chế thức ăn cay, nóng, ngọt, đồ chiên dầu và các chất kích thích (rượu, cà phê, thuốc lá).
• Duy trì lịch tái khám định kỳ:
  Ngay cả khi tình trạng viêm nướu răng đã cải thiện, bạn vẫn nên khám định kỳ 6 tháng/lần để lấy cao răng và đánh giá độ bám nướu. Điều này giúp phát hiện sớm bất kỳ dấu hiệu tái viêm nào.

Theo American Dental Association (2023), duy trì thói quen vệ sinh răng miệng đúng cách và tái khám đều đặn có thể giảm hơn 70% mức độ viêm nướu chỉ trong 14 ngày. Những người duy trì được thói quen này hiếm khi bị tái phát, ngay cả khi từng bị viêm nặng.

>> Xem thêm: Đau tủy răng uống thuốc gì? Hướng dẫn giảm đau nhanh và an toàn

6. Câu chuyện khách hàng BeDental: Vì sao viêm nướu dễ tái phát nếu chủ quan?

Chị H., 32 tuổi, nhân viên văn phòng tại Hà Nội, từng điều trị viêm nướu cách đây hơn một năm. Sau khi lấy cao răng và dùng thuốc theo chỉ định, tình trạng sưng đỏ, chảy máu khi đánh răng gần như biến mất. Nghĩ rằng bệnh đã “khỏi hẳn”, chị dần quay lại thói quen cũ: ít tái khám, dùng bàn chải cũ quá lâu, uống cà phê mỗi ngày và thường xuyên thức khuya. Chỉ sau vài tháng, nướu bắt đầu đỏ trở lại, dễ chảy máu và có mùi hôi nhẹ – dấu hiệu viêm nướu tái phát mà nhiều người thường bỏ qua.

Khi quay lại BeDental, chị H. được bác sĩ giải thích rằng viêm nướu là bệnh dễ điều trị nhưng cũng rất dễ tái phát nếu không duy trì chăm sóc đúng cách. Cao răng và mảng bám vẫn âm thầm tích tụ quanh cổ răng, trong khi nướu cần được theo dõi định kỳ để phát hiện sớm các dấu hiệu viêm trở lại. Với trường hợp của chị, bác sĩ xây dựng lại kế hoạch chăm sóc nướu dài hạn, hướng dẫn thay đổi bàn chải phù hợp, điều chỉnh thói quen sinh hoạt và lên lịch tái khám định kỳ.

Sau 6 tháng tuân thủ đúng hướng dẫn, tình trạng nướu của chị ổn định rõ rệt, màu nướu hồng hào hơn và không còn chảy máu khi ăn nhai hay đánh răng. Điều khiến chị bất ngờ nhất là nhận ra: điều trị viêm nướu không chỉ là xử lý một lần, mà là cả quá trình duy trì. Câu chuyện của chị H. cũng là tình trạng chung của nhiều khách hàng tại BeDental – những người chỉ thực sự kiểm soát được viêm nướu khi hiểu rằng phòng ngừa lâu dài quan trọng không kém việc điều trị ban đầu.

7. BeDental – địa chỉ điều trị viêm nướu và chăm sóc nướu răng uy tín

Nếu bạn đang gặp tình trạng viêm nướu, đau nướu, hoặc nướu sưng chảy máu kéo dài, đừng chủ quan. Hãy đến BeDental – hệ thống nha khoa thẩm mỹ và điều trị tổng quát uy tín tại Hà Nội và TP.HCM.

BeDental áp dụng công nghệ điều trị viêm nướu bằng sóng siêu âm Piezon EMS Thụy Sĩ, kết hợp laser nha khoa Gentle Pulse giúp giảm sưng đau và tái tạo mô nướu nhanh chóng. Bên cạnh đó, đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao sẽ tư vấn nguyên nhân viêm nướu, hướng dẫn chăm sóc và phòng ngừa tái phát tại nhà.

Với hơn 10 năm kinh nghiệm và hàng chục nghìn khách hàng tin tưởng, BeDental cam kết mang lại cho bạn nụ cười khỏe mạnh, hơi thở thơm mát và nướu hồng tự nhiên.